Yai linaweza kutoka bandani likiwa zima lakini likapoteza ubora kwa kukaa juani, kugongwa wakati wa safari au kuchanganywa na mayai yasiyojulikana tarehe. Utunzaji mzuri huanza kwenye kiota na kuendelea mpaka kwa mnunuzi. Ganda linaloonekana safi halihakikishi usalama wa chakula peke yake.
Kuwasha taa kwa muda mrefu zaidi hakumaanishi mayai yataongezeka salama. Mpango wa mwanga unahitaji kuendana na aina ya kuku, umri, ukuaji na hatua ya uzalishaji. Kabla ya kubadili saa za taa, hakiki kama unatatua tatizo la mwanga au tatizo la maji, chakula na afya.
Gunia linalolowa ghala linaweza kuharibu sehemu ya gharama kubwa ya mradi. Usisubiri kuku wakatae chakula ndipo ukague hifadhi. Ubora wa chakula unaweza kuathiriwa na hali ya malighafi, usafiri na kuhifadhi; kununua bidhaa nzuri hakumalizi jukumu la kuitunza.
Kuku hawezi kunywa maji yaliyobaki kwenye tangi ikiwa bomba limeziba. Ndiyo maana ukaguzi wa maji hauishii kuona tanki limejaa. Unahitaji kuthibitisha maji yanawafikia ndege wote, katika chombo kinachofaa na hali ambayo hawakikwepi kwa sababu ya joto au uchafu.
Aina bora ya kuku ni ile inayolingana na bidhaa unayotaka, uwezo wa malezi na soko ulilochunguza. Broiler anayekua kwa nyama si mbadala wa layer maalumu kwa mayai. Kuku wa matumizi mawili pia ana nafasi yake, lakini jina hilo halimaanishi atalingana na aina maalumu katika kila kipimo.
Kuku anayekonda huku chakula kikiendelea kutolewa ana tatizo linalostahili kuchunguzwa. Minyoo ni mojawapo ya sababu zinazowezekana, lakini si kila kuku mwembamba ana minyoo. Usianze kwa kuongeza dawa bila kupima kama anakula, anafikia maji na anapata chakula kinachofaa umri na matumizi yake.
Vinundu au magamba kwenye upanga wa kuku, mashavu au karibu na macho vinaweza kumfanya mfugaji ashuku ndui. Usiyang’oe ili kuona kilichomo. Vidonda vinaweza kuumiza, kuathiri kula na kufungua njia ya matatizo mengine. Kuku akishindwa kupumua au kumeza, anahitaji tathmini ya haraka ya daktari wa mifugo.
Vifaranga vinaponyong’onyea, kupunguza kula na kuanza kuharisha, mfugaji anaweza kudhani ni baridi au chakula kibaya. Hayo yanawezekana, lakini ugonjwa unaoambukiza pia unahitaji kuchunguzwa, hasa vifo vinapoongezeka. Gumboro ni mojawapo ya magonjwa yanayoweza kuathiri vifaranga na uwezo wao wa kujikinga na maambukizi mengine.
Vifo vya ghafla, shida ya kupumua au kuku kuzungusha shingo vinahitaji kuchukuliwa kwa uzito. Katika mazingira hayo, usikimbilie kuuza walioonekana wazima ili kuokoa fedha. Uhamishaji unaweza kusambaza maambukizi ikiwa ugonjwa unaoambukiza upo. Wasiliana na daktari au afisa mifugo na uzuie watu, kuku na vifaa kutoka kundi linaloshukiwa kuingia makundi mengine.
Kuku akianza kutoa kinyesi chenye damu, kudhoofika na kujitenga, usisubiri kundi lote liugue. Coccidiosis ni mojawapo ya magonjwa yanayoweza kusababisha hali hiyo, lakini damu pekee haitoshi kuthibitisha ugonjwa. Hatua ya kwanza ni kupata tathmini ya afya huku ukihakikisha kuku wana maji, wanapunguza kukanyaga uchafu wenye unyevunyevu na hawahamishwi kwenda kuambukiza kundi jingine.
