Maneno Muhimu ya Ufugaji wa Nguruwe
Maana za istilahi zote zilizotumika kitabuni, kwa mfuatano wa alfabeti.
AgalactiaKupungua au kukosekana kwa maziwa kwa mama. (Sura 16)
Ascaris suumMinyoo mikubwa myeupe inayoathiri utumbo mdogo wa nguruwe. (Sura 14)
ASFAfrican Swine Fever (Homa ya Nguruwe ya Kiafrika); ugonjwa wa virusi usio na chanjo wala tiba. (Sura 1)
BiosecurityHatua zote za kuzuia magonjwa kuingia na kuenea kwenye banda. (Sura 1)
BoarNguruwe wa kiume anayetumika kupandisha. (Sura 4)
ChotaraNguruwe aliyezalishwa kwa kuchanganya aina mbili kupata sifa bora za zote. (Sura 2)
Consolidation (mapafu)Sehemu za mapafu zilizovimba na kupoteza mwonekano wa kawaida kwa maambukizi. (Sura 13)
Creep areaEneo la joto la ziada kwa wachanga, tofauti na eneo la mama. (Sura 4)
Creep feedChakula laini cha ziada kwa wachanga wanaonyonya, tofauti na cha mama. (Sura 5)
CrushingKifo cha kichanga kwa kubanwa na mama anapojilaza. (Sura 6)
CSFClassical Swine Fever; ugonjwa unaofanana sana na ASF, wenye chanjo katika baadhi ya maeneo. (Sura 12)
DehydrationUpungufu mkubwa wa maji mwilini, hatari kwa wachanga wanaoharisha. (Sura 13)
DewormerDawa ya kuua minyoo. (Sura 14)
DurocAina ya nguruwe mwekundu mwenye nyama yenye mafuta mazuri. (Sura 2)
ErysipelasUgonjwa wa bakteria wenye chanjo, unaosababisha vidonda vya ngozi na homa. (Sura 10)
FarrowingKitendo cha nguruwe wa kike kuzaa wachanga. (Sura 1)
Farrowing penSehemu maalum iliyoandaliwa kwa ajili ya nguruwe wa kike kuzalia. (Sura 3)
Farrowing rail/guardUa la chuma linalozuia mama kubana wachanga wanapolala. (Sura 4)
FCRFeed Conversion Ratio; kilo za chakula zinazohitajika kwa kilo moja ya uzito. (Sura 8)
FinisherChakula cha nguruwe wa mwisho kabla ya kuuza. (Sura 5)
FootbathBeseni la dawa ya kuua vijidudu mlangoni kwa kusafisha viatu. (Sura 4)
GestationMuda wa mimba; kwa nguruwe ni siku 114. (Sura 3)
Gharama kwa kiloGharama zote za mzunguko zikigawanywa na kilo zilizouzwa. (Sura 18)
GiltNguruwe wa kike anayezaa kwa mara ya kwanza. (Sura 6)
GossypolDutu yenye sumu iliyomo kwenye mashudu ya pamba. (Sura 5)
GrowerChakula cha nguruwe wanaokua, kilo 20 hadi 60. (Sura 5)
Heat cycleMzunguko wa joto la nguruwe wa kike unaorudiwa kila siku 18 hadi 24. (Sura 3)
InbreedingKuzaliana kwa wanyama wenye uhusiano wa karibu wa damu. (Sura 7)
IvermectinDawa inayotumika sana dhidi ya minyoo na vimelea vya nje ya nguruwe. (Sura 15)
Kadi ya historiaRekodi ya kudumu ya kila mama wa kuzalisha inayofuatilia uzazi wake wote. (Sura 18)
KolostramuMaziwa ya kwanza ya mama, yenye kinga muhimu kwa kichanga. (Sura 6)
Kuongeza thamaniKufanya kitu kwa bidhaa ili iuzwe kwa bei ya juu zaidi. (Sura 19)
LandraceAina ya nguruwe mrefu mwenye masikio yaliyolala, mama mzuri wa maziwa. (Sura 2)
Large WhiteAina ya nguruwe mweupe anayekua haraka, pia huitwa Yorkshire. (Sura 2)
Mfumo huriaUfugaji ambapo nguruwe hutembea eneo wazi bila banda la kudumu. (Sura 1)
Milk spotsMadoa meupe kwenye ini yanayotokana na mabuu ya Ascaris. (Sura 14)
MMA SyndromeMastitis-Metritis-Agalactia; mchanganyiko wa matatizo ya mama baada ya kuzaa. (Sura 16)
Mpango wa mradiMpangilio wa rasilimali, muda na gharama kabla ya kuanza. (Sura 20)
Muda wa kusubiriSiku kati ya dawa ya mwisho na kuuza nyama. (Sura 17)
MummificationWachanga kufa tumboni na kukauka kabla ya kuzaliwa, ishara ya Parvovirus. (Sura 12)
NitsMayai ya chawa yanayoshikamana na manyoya/ngozi. (Sura 15)
OrchitisUvimbe wa viungo vya uzazi vya dume. (Sura 13)
Sarcoptic mangeUpele wa nguruwe unaosababishwa na utitiri wanaochimba chini ya ngozi. (Sura 15)
Soft ticksAina ya kupe wanaoweza kubeba virusi vya ASF katika baadhi ya maeneo. (Sura 12)
SowNguruwe wa kike aliyekwisha zaa angalau mara moja. (Sura 7)
Spleen (wengu)Kiungo cha ndani; uvimbe wake mkubwa na weusi ni ishara ya kushuku ASF. (Sura 11)
Standing heatKipindi ambacho nguruwe wa kike husimama kimya akibanwa mgongoni; wakati sahihi wa kupandisha. (Sura 7)
StarterChakula cha nguruwe waliokwisha achishwa, chenye protini ya juu. (Sura 5)
SwillMabaki ya chakula/nyama yanayotolewa kwa nguruwe; hatari ya ASF isipopikwa vizuri. (Sura 3)
Tail bitingTabia ya nguruwe kutafunana mikia, mara nyingi ishara ya msongo wa mazingira. (Sura 16)
TrichinellaMinyoo midogo isiyoonekana kwa macho inayoweza kuambukiza binadamu kupitia nyama. (Sura 14)
Uboreshaji kwa chotaraKutumia dume bora kupandisha majike ya kienyeji kuongeza ukuaji wa vizazi. (Sura 9)
Ugonjwa unaotakiwa kuripotiwaUgonjwa ambao kisheria lazima utolewe taarifa kwa mamlaka, kama ASF. (Sura 11)
UsuguHali ya bakteria kutoathiriwa tena na dawa. (Sura 17)
WallowEneo la matope au maji ambapo nguruwe hujigaragaza kupoza mwili. (Sura 16)
WallowingKujigaragaza kwenye matope au maji ili kupoza mwili. (Sura 3)
WeanerNguruwe aliyekwisha achishwa lakini bado mchanga, kabla ya hatua ya grower. (Sura 20)
Withdrawal periodJina la Kiingereza la muda wa kusubiri. (Sura 17)
ZoonoticUgonjwa unaoweza kuambukizwa kutoka kwa wanyama kwenda kwa binadamu. (Sura 13)

