Gumboro huathiri mfumo wa kinga hasa kwa kuku wachanga katika umri unaohusika; Marek ni ugonjwa wa virusi unaoweza kuhusisha mishipa, kupooza na uvimbe. Chanjo na usimamizi wa mapema ni sehemu muhimu ya kinga.
Kanuni za usimamizi
Kwa vitendo, maternal immunity na timing ya chanjo. Hili lisifanywe kama tukio la mara moja; liingizwe katika utaratibu wa kawaida wa shamba ili mabadiliko yaweze kuonekana mapema.
Shambani, usafi wa banda na pressure ya maambukizi. Uamuzi ufanywe kwa kuangalia kundi lote, si ndege mmoja, na matokeo yaandikwe ili kulinganisha na siku au wiki zilizopita.
Katika ufuatiliaji wa kila siku, Marek vaccine mara nyingi hutolewa hatchery/day-old kulingana na programme. Ikiwa kuna mabadiliko ya ghafla, chanzo chake kichunguzwe kabla ya kuongeza dawa, chakula au gharama nyingine.
Kabla ya kufanya uamuzi, antibiotics si tiba ya virusi. Mfumo mzuri huweka jukumu wazi: nani anakagua, lini anakagua, nini kinaandikwa na hatua gani inachukuliwa ikiwa hali haiko sawa.
Mfugaji anapaswa kuangalia secondary infections zinaweza kuhitaji ushauri wa kitaalamu. Katika mazingira ya Tanzania, upatikanaji wa maji, joto la eneo, msimu na ubora wa pembejeo vinaweza kubadilisha namna ya kutekeleza kanuni hii.
Hatua hii inakuwa na maana zaidi pale ambapo historia ya chanjo ni muhimu kwa utambuzi. Lengo ni kupunguza msongo kwa kuku, kupunguza hasara na kufanya maamuzi yanayoweza kupimwa kwa rekodi.
Jedwali la kazi shambani
| # | Kipengele | Nini uangalia | Hatua ya usimamizi |
|---|---|---|---|
| 1 | maternal immunity na timing ya chanjo | hali ya kundi na mazingira | rekebisha mazingira na uandike kilichofanyika |
| 2 | usafi wa banda na pressure ya maambukizi | mabadiliko ya ulaji/maji | thibitisha chanzo kabla ya kuongeza gharama |
| 3 | Marek vaccine mara nyingi hutolewa hatchery/day-old kulingana na programme | rekodi ya siku iliyopita | linganisha na target/utaratibu wa shamba |
| 4 | antibiotics si tiba ya virusi | usafi na upatikanaji wa vifaa | safisha, panga na rudisha vifaa vizuri |
| 5 | secondary infections zinaweza kuhitaji ushauri wa kitaalamu | tofauti kati ya makundi | tenganisha kundi/ndege inapofaa |
| 6 | historia ya chanjo ni muhimu kwa utambuzi | ishara ya hatari inayohitaji hatua | wasiliana na mtaalamu ikiwa hali ni kubwa au haieleweki |
