Masaa ya kwanza baada ya kuzaliwa yana athari kubwa kwa uhai wa piglet. Piglet huzaliwa na akiba ndogo ya nishati, uwezo mdogo wa kudhibiti joto na bila kinga ya kutosha dhidi ya vijidudu. Hivyo kazi ya mfugaji ni kuhakikisha anapumua, anakaa kwenye joto, anapata colostrum mapema na analindwa dhidi ya kukanyagwa au kulaliwa na sow.

Dakika za kwanza

Piglet akitoka kwenye njia ya uzazi, ondoa ute mwingi kwenye pua na mdomo ikiwa unazuia kupumua. Mkaukishe kwa kitambaa safi, hasa kwenye mazingira ya baridi. Piglet anayepumua kwa shida anaweza kusuguliwa kwa nguvu kiasi kwenye kifua na mgongo ili kuchochea kupumua; ikiwa hali ni mbaya, muite mtaalamu.

Usimtikise piglet kichwa chini kwa muda mrefu. Njia hiyo inaweza kuongeza stress na haiwezi kuchukua nafasi ya kusafisha njia ya hewa na kuchochea pumzi kwa uangalifu.

Colostrum

Colostrum ni maziwa ya kwanza yenye antibodies, energy na virutubisho. Uwezo wa piglet kunyonya kinga kutoka colostrum hupungua haraka baada ya kuzaliwa, ndiyo maana piglets wote wanapaswa kuanza kunyonya mapema iwezekanavyo. Piglet dhaifu asaidiwe kufikia teat. Piglets wadogo wanaweza kuelekezwa kwenye teats za mbele ambazo mara nyingi huwa na milk flow nzuri.

Kwa litter kubwa, mfugaji anaweza kutumia split suckling: piglets wakubwa wanaotumia teats kwa nguvu hutenganishwa kwa muda mfupi baada ya kupata colostrum, ili wadogo wapate nafasi. Hii ifanywe kwa uangalifu, bila kuwazuia piglets kupata colostrum kwa muda mrefu.

Umbilical cord

Kitovu kiwe safi na kikauke. Ikiwa ni kirefu sana au kinatoka damu, handling ifanywe kwa usafi na antiseptic inayofaa. Vifaa vichafu vinaweza kuingiza maambukizi. Hii ni kazi ndogo lakini ina umuhimu mkubwa kwa neonatal health.

Joto na creep area

Sow mzima anafurahia mazingira baridi kuliko piglet mchanga. Hivyo farrowing pen iwe na microclimate mbili: sehemu ya sow yenye hewa na joto lisilozidi, na creep area yenye joto kwa piglets. Heat lamp au heat pad iwe salama dhidi ya moto na umeme. Piglets wakijikusanya moja kwa moja chini ya heat source kwa msongamano mkubwa, huenda ni baridi; wakikaa mbali kabisa na chanzo, huenda joto ni nyingi.

Kuzuia crushing

Crushing hutokea sow anapolala au kubadilika position na kuwabana piglets. Farrowing rails/crates zinazotumiwa kwa namna inayozingatia welfare, creep area na usimamizi wa litter hupunguza hatari. Sow mwenye maumivu, obesity au movement mbaya anahitaji uangalizi zaidi.

Iron supplementation

Piglets wanaweza kupata iron deficiency anaemia kwa sababu wanazaliwa na iron stores ndogo na maziwa ya sow hayatoi iron ya kutosha kwa growth ya haraka. Njia na dozi ya iron hutegemea product. Fuata label na ushauri wa mtaalamu; usitumie kiwango kimoja kwa products zote kwa sababu concentration inaweza kutofautiana.

Identification

Tag, tattoo au mfumo mwingine wa identification uanze mapema. Rekodi namba ya sow, tarehe ya kuzaliwa, sex, birth weight ikiwa inapimwa, cross/breed na taarifa za matukio muhimu. Identification ndiyo msingi wa baadaye kujua growth, replacement selection na parentage.

Teeth na tail management

Piglets huzaliwa na needle teeth ambazo wakati mwingine zinaweza kujeruhi teats au piglets wenzao. Routine clipping si lazima kwa kila litter. Fanya tu ikiwa kuna evidence ya injuries na kwa kutumia vifaa sahihi, bila kukata karibu na gum. Tail docking pia isiwe routine bila sababu; kwanza rekebisha crowding, feed, fibre/enrichment, ventilation na stress. Procedures zinazohitaji maumivu au kukata tishu zifanywe kwa kuzingatia welfare na ushauri wa mtaalamu.

Castration

Castration ya male piglets inaweza kufanywa kwa mfumo wa uzalishaji unaohitaji, lakini ni procedure yenye maumivu na hatari ya infection/bleeding. Umri, pain control, technique na sheria za eneo zinapaswa kujadiliwa na Afisa/Daktari wa Mifugo. Usitumie kisu kisicho safi au kufanya operation bila uwezo wa kushughulikia complication.

Creep feeding

Anza kiasi kidogo cha creep feed yenye ubora, ikiwa fresh, kwenye feeder safi na sehemu ambayo sow hawezi kula. Badilisha mara kwa mara ili isiwe stale. Lengo la siku za mwanzo ni piglet kujifunza harufu na texture ya dry feed kabla ya weaning.

Weaning

Weaning isiwe tarehe tu; piglets wawe na afya, wamezoea feed na maji, na mazingira ya baada ya weaning yawe tayari. Epuka kuunganisha stress nyingi siku moja, kama weaning, transport, regrouping, vaccination/procedure nyingine na mabadiliko makubwa ya feed kwa wakati mmoja isipokuwa kuna mpango wa kitaalamu.

Orphan piglets na fostering

Piglets waliofiwa na mama wanaweza kuhamishiwa kwa foster sow ikiwa kuna sow mwenye maziwa, temperament nzuri na litter inayolingana. Fostering ifanyike mapema na kwa record nzuri ili kujua parentage. Milk replacer inaweza kutumika pale foster sow haipo, lakini usafi wa vifaa na feeding frequency ni muhimu; maziwa yaliyoachwa kwenye joto yanaweza kuharibika haraka.