Kifaranga bora huonekana mchangamfu, kikavu, chenye macho angavu, miguu imara na kitovu kilichofunga vizuri. Ucheleweshaji wa maji, joto au mapokezi huathiri mwanzo wa kundi.
Kanuni za usimamizi
Kwa vitendo, chanzo kinachoaminika na taarifa za afya. Hili lisifanywe kama tukio la mara moja; liingizwe katika utaratibu wa kawaida wa shamba ili mabadiliko yaweze kuonekana mapema.
Shambani, ukaguzi wa vifaranga mara vinapowasili. Uamuzi ufanywe kwa kuangalia kundi lote, si ndege mmoja, na matokeo yaandikwe ili kulinganisha na siku au wiki zilizopita.
Katika ufuatiliaji wa kila siku, maji safi kabla au sambamba na chakula. Ikiwa kuna mabadiliko ya ghafla, chanzo chake kichunguzwe kabla ya kuongeza dawa, chakula au gharama nyingine.
Kabla ya kufanya uamuzi, kuhesabu waliowasili na waliokufa. Mfumo mzuri huweka jukumu wazi: nani anakagua, lini anakagua, nini kinaandikwa na hatua gani inachukuliwa ikiwa hali haiko sawa.
Mfugaji anapaswa kuangalia kutenganisha waliodhoofika kwa uangalizi. Katika mazingira ya Tanzania, upatikanaji wa maji, joto la eneo, msimu na ubora wa pembejeo vinaweza kubadilisha namna ya kutekeleza kanuni hii.
Hatua hii inakuwa na maana zaidi pale ambapo kuepuka msongamano wakati wa mapokezi. Lengo ni kupunguza msongo kwa kuku, kupunguza hasara na kufanya maamuzi yanayoweza kupimwa kwa rekodi.

Jedwali la kazi shambani
| # | Kipengele | Nini uangalia | Hatua ya usimamizi |
|---|---|---|---|
| 1 | chanzo kinachoaminika na taarifa za afya | hali ya kundi na mazingira | rekebisha mazingira na uandike kilichofanyika |
| 2 | ukaguzi wa vifaranga mara vinapowasili | mabadiliko ya ulaji/maji | thibitisha chanzo kabla ya kuongeza gharama |
| 3 | maji safi kabla au sambamba na chakula | rekodi ya siku iliyopita | linganisha na target/utaratibu wa shamba |
| 4 | kuhesabu waliowasili na waliokufa | usafi na upatikanaji wa vifaa | safisha, panga na rudisha vifaa vizuri |
| 5 | kutenganisha waliodhoofika kwa uangalizi | tofauti kati ya makundi | tenganisha kundi/ndege inapofaa |
| 6 | kuepuka msongamano wakati wa mapokezi | ishara ya hatari inayohitaji hatua | wasiliana na mtaalamu ikiwa hali ni kubwa au haieleweki |